نویسنده: ماتئی ویسنییک
مترجم: ملیحه بهار لو
ناشر: کتاب فانوس / چاپ سوم
ماتئی ویسنییک، نمایشنامهنویس و رماننویس فرانسوی رومانیاییتبار، در ایران به خاطر نمایشنامه «داستان خرسهای پاندا» شناخته میشود. او همچنین نویسنده چند نمایشنامه ضد استالینی مهم است که یکی از آنها «حالا کی قراره ظرفا رو بشوره؟» است. این نمایشنامه ادای دینی به اوژن یونسکو، نمایشنامهنویس برجسته هموطن ویسنییک، محسوب میشود.
ویسنییک این اثر را به مناسبت بزرگداشت یکصد سالگی یونسکو نوشت و در آن ارجاعات زیادی به آثار مشهور یونسکو، از جمله «کرگدن»، «آوازهخوان طاس»، «صندلیها» و «درس» دارد.
شخصیت اصلی نمایشنامه، شاعری است که به عنوان مترجم آثار یونسکو فعالیت میکند. داستان در رومانی و در زمانی که دولت کمونیستی چاپ آثار یونسکو را ممنوع کرده بود، جریان دارد. شاعر به زندان میافتد و با شخصیتهای مهمی چون وزیر سابق و دادرس همبند میشود. آنها تصمیم میگیرند در زندان نمایشنامه «آوازهخوان طاس» را اجرا کنند و به طور غیرمنتظرهای فضای ابزورد باعث خنده و شادی آنها میشود.
شروع و پایان نمایشنامه با اجرای «کرگدن» یونسکو در زندان همراه است. در این نمایشنامه، یونسکو به عنوان یک شخصیت نامرئی وارد میشود و خود را خاموش میکند.
ویسنییک این نمایشنامه را به تمامی نویسندگان اروپای شرقی تقدیم کرده که در راه آزادی و علیه ادبیات دولتی و هنر رسمی مبارزه کردند و هزینههای سنگینی پرداختند. آثار ویسنییک به بررسی موضوعات آزادی، خفقان و ابزوردیسم در ادبیات میپردازد و تأثیر عمیقی بر تئاتر مدرن دارد.روع و پایان نمایشنامه با اجرای «کرگدن» یونسکو در زندان است. در این نمایشنامه خود یونسکو هم به عنوان یک شخصیت نامرئی یعنی به صورت یک سیگار روشن وارد شده و خود را میکشد تا تمام میشود و خود را خاموش میکند. ویسنییک این نمایشنامه را به همه نویسندگان اروپای شرقی تقدیم کرد که در راه آزادی و علیه ادبیات دولتی و هنر رسمی مبارزه کردند و هزینههای وحشتناک دادند.
