محمدعلی جمالزاده
اگر میخواهید شنیدن و خواندن داستانی را به کسی پیشنهاد بدهید که سلیقهی او را نمیشناسید، بهترین پیشنهاد داستان «کباب غاز” است زیرا که داستانی همه فهم است.
جمالزاده را پدر داستان کوتاه زبان فارسی و آغازگر سبک واقعگرایی در ادبیات فارسی میدانند. مهمترین ویژگی آثار جمالزاده شخصیتپردازی و نوع روایت داستان است. شایستهتر این است که به جای کلمه «شخصیتپردازی» از کلمه «تیپسازی» برای داستانهای این نویسنده استفاده کرد. در داستانهای جمالزاده انسانهای خسیس و ریاکار از موفقترینها هستند. به لحاظ شغلی نیز او تیپ کارمند را بهخوبی در داستانهایش گنجانده است. داستان کباب غاز نیز حول زندگی یک کارمند میچرخد. در این داستان کوتاه گوشههایی از زندگی ایرانیان در دورهی مشروطه با نثری روان و ساده با مضامین انتقادی همراه با اصطلاحات عامیانه بیان شده است. پیرنگ داستان بهگونهای است که خواننده را خط به خط با خود همراه میکند و مخاطب تا زمانی که داستان تمام نشود آن را رها نمیکند. زبان داستان محاورهای است و نویسنده لحنی بذلهگویانه و طنزآمیز را برای نوشتن انتخاب کرده است. این طنز نهفقط برای خنداندن که برای توجه دادن به مواردی دیگر است. خواننده اگرچه با خواندن این بخشها خندهاش میگیرد اما درعینحال دریچههای دیگری نیز به رویش گشوده میشود که ناشی از تفکر و توجهی است که در پس آن طنز رخ نمودهاند.
داستان در مورد کارمندی است که ترفیع کاری گرفته است، آن هم درست در شب عید نوروز. او با دوستانش قرار داشته است که اگر ترفیع بگیرد بیست نفر از آنها را به کباب غاز دعوت کند. مهمانی قرار است در دومین روز از نوروز برگزار شود. اما یک مشکل بزرگ وجود داردِ؛ کمبود ظرف و قاشق و چنگال. او زندگی مشترکش را بهتازگی شروع کرده و جهیزیهی همسرش تنها میتواند دوازده نفر را پاسخگو باشد. بنابراین آنها تصمیم میگیرند مهمانی را در دو روز متوالی برگزار کنند. اما حالا یک مشکل دیگر وجود دارد؛ دو روز مهمانی و یک غاز که باید در دو روز سرو شود…
داستان کباب غاز را بشنوید تا بفهمید چگونه میتوان با دوازده بشقاب، یک غاز و بیست نفر مهمان، دو روز مهمانی برگزار کرد.