«کشف الاسرار» کتابی در تفسیر قرآن و عظیم‌ترین و قدیمی‌ترین تفسیر عرفانی فارسی، نوشته‌ی «ابوالفضل رشیدالدین میبدی» در دهه 520 قمری است. این کتاب براساس «تفسیر الهروی» خواجه عبدالله انصاری (که در دست نیست) نوشته شده است.

در گذشته نویسنده این تفسیر که اولین و مهم‌ترین تفسیر عرفانی از قرآن محسوب می‌شود، به‌درستی مشخص نبود. برخی آن را نوشته‌ی «خواجه عبدالله انصاری» و برخی دیگر ازجمله «محمد معین»، آن را به «سعدالدین تفتازانی» نسبت می‌دادند. درنتیجه تحقیقات «علی‌ اصغر حکمت» نویسنده‌ی این کتاب مشخص شد و در سال 1337 دانشگاه تهران آن را به چاپ رساند.

کتاب «کشف الاسرار و عُدَة الابرار» اندوخته‌ی گران‌بهایی از واژگان، مثل‌ها، تشبیه‌ها و تعبیرهای فارسی است؛ در عین اینکه مزایای تفسیرهای دیگر را نیز دارد.

از این منظر همان بحث‌هایی که در تفسیرهای عربی درباره‌ی قرائت، شأن نزول، لغت، صرف، نحو و بیان به زبان عربی مطرح شده، در این تفسیر، به زبان شیرین و روان فارسی ادا شده است؛ حتی اخبار و احادیث و اشعار هم در بیشتر موارد به زبان فارسی ترجمه شده است.

در نوبت اول کاملاً دقت و توجه شده است که واژه‌ی فارسی، معادل دقیق عربی آن باشد که رعایت امانت در سخن خدا بشود و در بعضی موارد، کلام از سیاق فارسی دور می‌شود تا این منظور برآورده شود.

این تفسیر افزون‌بر برخورداری از شیرینی زبان فارسی، دربردارنده‌ی نکته‌های جالب عرفانی، تفسیری، تاریخی و ادبی است.

«تفسیر الهروی» خواجه عبدالله انصاری هم‌اکنون در دست نیست، ولی چهل سال پس از وفات خواجه عبدالله، در دست میبدی بوده و میبدی آن را شالوده‌ی کار خود در نوشتن «کشف الاسرار» قرار داده و بارها از خواجه به القاب پیر طریقت، عالم طریقت و جمال اهل حقیقت، شیخ الاسلام انصاری و ... یاد و سخنانش را نقل کرده است.

در نوبت سوم تفسیر که جنبه‌ی عرفانی دارد، همه‌جا آهنگ سخن خواجه به گوش می‌رسد که می‌توان گفت یا عین کلام اوست یا با تصرف‌هایی، نقل گفتار او یا ملهم از شیوه‌ی بیان اوست.

مؤلف، دیباچه‌ی کلام خود را به‌خوبی می‌گشاید و با نگارش جمله «خیر کلمات الشکر ما افتتح به القرآن من الحمد، فالحمد لله رب العالمین و الصلاة و السلام علی رسوله محمد و آله اجمعین...»، برخلاف دانشمندان اهل سنت، بر اصحاب درود نمی‌فرستد و از شیوه‌ی اندیشمندان شیعی و تفسیرهای شیعه پیروی می‌کند.

شنونده‌ی گرامی، کتابی که پیش روی شماست فراز‌هایی از تفسیر ارزشمند «کشف الاسرار» است که گزیده و بازخوانی شده است. همچنین کتاب گویایی دیگر با نام «کشف الاسرار و عُدَة الابرار» در تفسیر چند سوره از قرآن کریم با صدای «بهروز رضوی» در قالب طرح «کتاب شب» در همین پایگاه در دسترس است.

پیشاپیش بابت کیفیت نامناسب برخی قیمت ها از شما پوزش می خواهیم.