مردی به نام «واسیلی میخالویچ اردنیف» به دنبال خانه می‌گردد. چون صاحبخانه‌اش سن پترزبورگ را ترک کرده و او نیز ناچار است به دنبال یک خانه جدید بگردد...

«اردنیف» فردی گوشه‌گیر است و در خلوت خود مشغول تحقیقات و فعالیت‌های علمی است، تا این که دختری زیبا توجه او را به خود جلب می‌کند. او متوجه می‌شود که آن دختر (کاترین) با پیرمرد عبوسی به نام «مورین» زندگی می‌کند؛ بنابراین در خانه آنها اتاقی اجاره می‌کند. بدنه‌ی اصلی داستان این رمان، حول روابط و درونیات این سه تن می‌گذرد. «یاروسلا وایلیچ» یکی دیگر از شخصیت‌های اصلی داستان و دوست نزدیک اردنیف است...

«خانم صاحبخانه» هم مانند بسیاری از داستان‌های داستایفسکی، درگیری‌های درونی ذهن شخصیت‌های داستان، به خصوص شخصیت اصلی را به تصویر می‌کشد و همین واکاوی‌ها تنه اصلی داستان را می‌سازند.

وی این رمان را در سال 1847 نوشته است. در این رمان، یک جوان روس درگیر رابطه‌ای می‌شود که ازطرفی بسیار وحشتناک به نظر می‌رسد و از طرف دیگر با مسائل ذهنی و افکار روان‌شناسانه سر و کار دارد.

«فئودور میخاییلوویچ داستایفسکی»، نویسندهٔ مشهور و تأثیرگذار اهل روسیه بود. ویژگی منحصربه فرد آثار وی روان‌کاوی و بررسی زوایای روانی شخصیت‌های داستان است.

سوررئالیست‌ها، مانیفست خود را براساس نوشته‌های داستایوسکی ارائه کرده‌اند. بیشتر داستان‌های وی همچون شخصیت خودش سرگذشت مردمی‌ است عصیان‌زده، بیمار و روان‌پریش.

او ابتدا برای امرار معاش به کار ترجمه پرداخت و آثاری چون اورژنی گرانده، اثر بالزاک و دون کارلوس، اثر فریدریش شیلر را ترجمه کرد.

این داستان بازتابی از فولکلور روسیه است و ممکن است دارای منابع اتوبیوگرافی باشد.